Je staat in het schap bij de drogist en kijkt naar twintig potjes die allemaal iets beloven voor zwangere vrouwen. Online lees je weer iets anders en je schoonmoeder had vroeger helemaal niets. Wat heb je nu echt nodig? Het goede nieuws: de lijst is korter dan het schap doet vermoeden.
Twee supplementen zijn echt nodig
Voor vrijwel alle zwangere vrouwen in Nederland geldt hetzelfde advies: slik foliumzuur en vitamine D. Die twee zijn gebaseerd op de adviezen van de Gezondheidsraad en worden door het Voedingscentrum overgenomen.
De rest haal je bij een gezond en gevarieerd voedingspatroon meestal gewoon uit je eten. Dat scheelt een hoop potjes, een hoop geld en een hoop twijfel.
Foliumzuur: vroeg beginnen telt
Foliumzuur, ook wel vitamine B11, is belangrijk voor de vroege ontwikkeling van je kindje. Extra foliumzuur verkleint de kans op een open ruggetje.
Het advies is 400 microgram per dag. Begin er idealiter al mee zodra je zwanger wilt worden, bij voorkeur een maand voor je het probeert, en slik door tot en met de tiende week van je zwangerschap. Ontdek je pas later dat je zwanger bent? Begin dan alsnog meteen. Dat is beter dan het overslaan.
Vitamine D: de hele zwangerschap door
Vitamine D is nodig voor de opname van calcium en voor de botten van jou en je kindje. In Nederland krijg je er via zonlicht en voeding niet genoeg van binnen, zeker niet in de winter.
Het advies is 10 microgram per dag, en anders dan bij foliumzuur slik je dit de hele zwangerschap door. Ook na de bevalling blijft het advies gelden als je borstvoeding geeft.
Waar je juist voorzichtig mee moet zijn
Meer is niet beter. Bij vitamine A kan te veel juist schadelijk zijn voor je kindje. Supplementen met vitamine A worden daarom afgeraden tijdens de zwangerschap en ook leverproducten en levertraan kun je beter laten staan.
Let ook op bij kruidensupplementen en hoog gedoseerde producten uit de sportschool of van internet. Van veel kruiden is niet goed onderzocht wat ze tijdens een zwangerschap doen. Twijfel je over een potje dat je al in huis hebt? Neem het mee naar je volgende controle en laat het even bekijken.
Een multivitamine voor zwangeren
Een speciale zwangerschapsmultivitamine mag, maar hoeft niet. Gebruik je er een, let dan op deze punten.
- Kies een variant die speciaal voor zwangeren is bedoeld. Daar zit de vitamine A-dosering al op aangepast.
- Controleer of er foliumzuur en vitamine D in zitten en in welke hoeveelheid.
- Slik niet twee producten door elkaar. Een multivitamine plus losse pillen kan je ongemerkt boven de aanbevolen hoeveelheid brengen.
- Zie het niet als vervanging van gezond eten. Een supplement vult aan, het haalt niets in.
IJzer, jodium en calcium
Deze drie komen vaak voorbij en ze zijn alle drie belangrijk, maar ze horen niet standaard in een potje.
IJzer slik je alleen op advies. Tijdens je zwangerschap wordt je Hb gecontroleerd, en pas als daaruit blijkt dat het nodig is, krijg je een aanvulling. Jodium krijg je in Nederland meestal binnen via brood dat met bakkerszout is gemaakt. Calcium haal je uit zuivel en groene groenten. Eet je weinig of geen zuivel, bespreek dat dan even.
Als je anders eet dan gemiddeld
Eet je vegetarisch of veganistisch, dan verdient vitamine B12 aandacht. Die zit vooral in dierlijke producten, en een tekort is tijdens de zwangerschap niet wenselijk.
Ook bij een dieet, na een maagverkleining of bij darmproblemen kan de opname anders verlopen. Meld dat soort dingen gerust bij je eerste afspraak. Dan kan er meteen meegekeken worden in plaats van dat je het zelf uitzoekt.
Twijfel je? Vraag het gewoon
Dit artikel geeft de hoofdlijn, maar jouw situatie kan afwijken. Gebruik je medicijnen, heb je een chronische aandoening of was er bij een eerdere zwangerschap iets bijzonders, dan kan het advies voor jou anders zijn.
Neem je vragen mee naar je verloskundige of huisarts. Je hoeft geen lijstje supplementen bij elkaar te zoeken om goed bezig te zijn. Foliumzuur, vitamine D en gewoon gevarieerd eten brengen je al een heel eind.
